CO TO JEST AUTYZM

Autyzm to – obok raka, cukrzycy i AIDS – jeden z najpoważniejszych problemów zdrowotnych świata: dotyczy około 5 mln ludzi, zwłaszcza dzieci, niezależnie od płci, rasy i statusu społeczno-ekonomicznego. Szacuje się, że na 300 nowo narodzonych dzieci dwoje z nich będzie miało prawdopodobnie zdiagnozowane całościowe zaburzenia rozwojowe, w tym także autyzm.

W Polsce nie prowadzi się dokładnych badań dotyczących liczby osób z autyzmem. Szacuje się, że w naszym kraju na zaburzenia autystyczne cierpi ponad 200 tys. osób, a ich liczba wciąż wzrasta.

Według najnowszego raportu, opublikowanego w kwietniu 2012 r. przez Centrum Kontroli i Prewencji Chorób (Center for Disease Control and Prevention) w Stanach Zjednoczonych, średnio jedno na 88 dzieci ma jakąś formę zaburzeń ze spektrum autyzmu. Zaburzenie to występuje czterokrotnie częściej u chłopców niż u dziewczynek.

Autyzm jest zaburzeniem, u którego podstaw leży nieprawidłowa praca mózgu. Osoby z autyzmem mają problemy z mówieniem, postrzeganiem świata, rozumieniem relacji społecznych. W odmienny sposób odbierają wrażenia zmysłowe. Trudno jest wyobrazić sobie, iż komuś może wydawać się, że sól jest kwaśna, śnieg parzy, a delikatne głaskanie powoduje silny ból. Ale tak właśnie może wyglądać świat osoby z autyzmem.

AUTYZM i  zespół  ASPERGERA  to całościowe  zaburzenie rozwojowe związane z wrodzonymi lub nabytymi dysfunkcjami układu nerwowego,  które zazwyczaj ujawniają się ciągu pierwszych trzydziestu miesięcy życia. Jednak niekiedy zaburzenia  mogą się ujawnić dopiero w czwartym-piątym roku życia- wówczas mówimy o tzw. „autyzmie atypowym”. Występuje w społeczeństwach na całym świecie, autyzm jest dość trudny do diagnozowania, gdyż ma bardzo zróżnicowany charakter, występuje pod wieloma postaciami – można by nawet pokusić się o stwierdzenie, że wręcz niemożliwe mogłoby znalezienie dwojga dzieci o identycznych zaburzeniach. Stopień nasilenia objawów autyzmu jest różny, tak jak i różna jest dynamika zmian.

Dzieci i dorośli dotknięci autyzmem lub zespołem Aspergera z wygładu niczym się nie różnią od swoich rówieśników. Są tacy sami, a jednak inni, żyjący jakby we własnym świecie. Wydaje się, że ich umysł nie jest przystosowany do rzeczywistości, której codziennie doświadczamy. Mają problemy z komunikowaniem się, lecz zarazem przejawiają niezwykłe zdolności i zainteresowania. Autyzm i zespół Aspergera to także wyjątkowy i szczególny sposób bycia. Osoby dotknięte tymi zaburzeniami mogą posiadać szczególne umiejętności- zdolności manualne, doskonałą pamięć oryginalne zainteresowania i szczegółową wiedzę z ulubionej dziedziny. Ich świat w wielu przypadkach, jest niezwykle uporządkowany, pełen zależności, których zdrowe osoby często nie zauważają.

Pełna miłości akceptacja, próba zrozumienia dziecka z autyzmem lub zespołem, Aspergera,  jego funkcjonowania fizycznego, umysłowego i duchowego sprawiają, że życie dziecka oraz najbliższych mu osób, może być radosne i spełnione.

Jak rozpoznać, czy dziecko ma autyzm?

Typowe objawy autyzmu mieszczą się w trzech grupach:

  1. Ograniczona zdolność do tworzenia relacji z innymi ludźmi, ograniczone lub nieprawidłowe uczestniczenie w interakcjach społecznych.
  2. Nieumiejętność komunikowania się lub niewłaściwe sposoby wyrażania swoich potrzeb.
  3. Schematyczne zachowania oraz ograniczony repertuar zainteresowań i aktywności.

Zachowania, które mogą wystąpić u osób z autyzmem w różnych kombinacjach i stopniu natężenia.

  • trudności we współdziałaniu z innymi dziećmi, brak relacji z rówieśnikami
  • brak spontanicznego udziału w zabawach grupowych
  • brak kontaktu wzrokowego lub bardzo ograniczony unikanie patrzenia w oczy
  • nieodczuwanie strachu w sytuacjach zagrożenia
  • napady śmiechu nieodpowiedniego do sytuacji (chichot)
  • napady złego nastroju wpadanie w rozpatrz bez wyraźnego powodu
  • niewrażliwość na ból
  • pozostawienie w samotności chęć trzymania się na uboczu
  • unikanie przytulania
  • oddawanie się dziwnym i powtarzalnym zabawom
  • kręcenie przedmiotami lub wokół własnej osi
  • Pochłaniająca fascynacja przedmiotami albo ich częściami lub szczegółami ubioru częściami ciała innej osoby np. otwieranie i zamykanie drzwi, dotykanie policzka drugiej osoby
  • nadmierna lub skraj nieograniczona ruchliwość fizyczna
  • zbytnie przywiązanie do przedmiotów
  • powtarzający się upór przed zmianami rutyna sztywne przywiązanie się do zwyczajów lub rytuałów, nawet niefunkcjonalnych np. ułożenie przedmiotów ,przyborów w piórnik ,stała kolejność porannych czynności ta sama droga do szkoły
  • dążenie do zachowania monotonii otoczenia i swoich działań
  • echolalia-powtarzanie zasłyszanych słów lub zdań, lecz bez intencji nawiązania rozmowy
  • brak reakcji na hałas lub nadmierne reagowanie
  • wskazywanie palce lub gestykulacja zamiast słów
  • trudności w wyrażaniu potrzeb
  • niska podatność na tradycyjne sposoby nauczania lub jej brak
  • niewłaściwa postawa –przygarbiona postawa ciała wymachiwanie rękami
  • brak dzielenia się swoimi radościami i zainteresowaniami z innymi ludźmi
  • brak rozwoju mowy lub jego opóźnienie
  • nieumiejętność nawiązywania i podtrzymywania konwersacji
  • powtarzanie pewnych ruchów, np. machanie rękoma stukanie palcami kręcenie się
  • nieumiejętność zabawy z udawaniem lub naśladowaniem, np. zabawa w lekarza piosenki z pokazywaniem preferowanie kontaktu z nieożywionymi przedmiotami, np. zabawki sprzęt AGD

Jeżeli twoje dziecko ma podejrzenia autyzmu lub jego zachowanie wzbudza twoje obawy nie bój się, nie zwlekaj z konsultacją u  specjalisty.

Objawów autyzmu jest wiele.

Dziecko autystyczne;

– woli być samo

-nie bawi się z innymi i nie jest twórcze w zabawie, woli kontakt z przedmiotami niż z ludźmi

-unika kontaktu wzrokowego

-raczej patrzy przez osobę

-mało się uśmiecha

-ma ograniczoną mimikę twarzy, jego twarz nie wyraża uczuć

-nie reaguje na własne imię

-wydaje się nadpobudliwe

-czasami wpada w gniew bez wyraźnego powodu

– nie mówi wcale albo używa słów bez znaczenia

-może za nami powtarzać  słowa ( echolalia)

-dziwacznie się zachowuje – wprawia przedmioty w ruch obrotowy, samo robi tzw. młynki, albo wprowadza się w jakiś inny jednostajny ruch- kiwanie huśtanie, obracanie się w miejscu

-nie porusza się spontanicznie

-jest spętane ruchowo

-chodzi drobnymi krokami

-nie balansuje rękami

-nie biega w podskokach

-jeśli mówi to na jeden temat

-sprzeciwia się jakimkolwiek zmianom w rutynie

-ma nadwrażliwość na  dotyk i dźwięk

Musimy być świadomi, iż u dziecka mogą wystąpić jedynie niektóre z powyżej wymienionych objawów (nie wszystkie). Niektóre dzieci cierpiące na autyzm, np bardzo lubią się przytulać, dużo mówią, choć nie zawsze poprawnie i wcale nie mają nasilonych dziwnych zachowań. Zatem należy pamiętać, że u niektórych dzieci  objawy mogą być mocno nasilone, a u innych z kolei, mogą być bardzo słabo widoczne a wręcz trudne do wychwycenia.